આજ ની ખેતી બ્લોગ - મરચીની પાઠશાળા








આપણે ખેડૂત છીએ, આપણે પાક ઉત્પાદન લેવું છે, તેથી આપણો પાક મરચી હોય કે કપાસ, મગફળી હોય કે ટામેટી રોગ-જીવાતનું નિયંત્રણ કરવું પડે.

પાક નું સતત રોજ રોજ અવલોકન કરીયે તો જયારે જીવાત દેખાય ત્યારે દવા છાંટવાની હોય તો જીવાત ના નુકશાન માંથી બચાવી શકાય

પણ રોગમાં એવું નથી. રોગ દેખાય ત્યારે છાંટો તો ઘણું મોડું થઈ ગયું હોય.સમજાય છે
રોગ કેવા સંજોગો, સમય, હવામાનમાં આવે તેનું જ્ઞાન મેળવી અવલોકન અને ધ્યાન રાખતા રાખતા તેમાં પાક સંરક્ષણ કરવાનું હોય. આ વાત ગાંઠે બાંધી રાખજો

પ્રશ્ન શું છે ?
કારણ શું છે ?
ઉપાય શું છે ? અને
હું શું કરી શકું ?

આ ચાર સવાલના જવાબ જે ખેડૂત ને મળી ગયા તે મરચીની ખેતીમાં સફળ
આવા ખેડૂત રૂપિયા કમાય બાકીના જોઈ રહે



આજનો પ્રશ્ન
મરચીની ખેતીમાં રોગ આવવાના કારણો અને પરિબળો ક્યાં છે ?

રોગ આવવામાં મદદ કરતા પરિબળો
જેવા કે

ગરમી
દુષ્કાળ -સુકો
પોષણ ની ખામી કે ખાતરની વિપરીત અસરો -દાહક અસરો
કેમિકલ INJURY, ખોટી દવાનો છંટકાવ
મીકેનીકલ INJURY, ખેત ઓજાર કે મજૂરો દ્વારા કે પશુ દ્વારા છોડને નુકશાન
POOR DRAINAGE- પાણી નો ભરાવો-વધુ પડતો સતત ભેજ 


જમીનનો અને પાણીનો પી.એચ વધારે કે ઓછો
આસપાસના વાતાવરણ નું પ્રદુષણ
હિમ પડવો-લીવીંગ BIOTIC
પરજીવી નિંદામણ કે છોડ ઉગી નીકળવા વગેરે

આટલું ધ્યાન રાખો તો મણિકા થાય 


જેમ મનુષ્ય આસપાસના આઘાત પ્રત્યાઘાતના લીધે તણાવમાં સ્ટ્રેસમાં જીવતો હોય છે. તેવી જ રીતે મરચીનો છોડ પણ બે પ્રકારના આઘાત-તણાવ-સ્ટ્રેસમાં રહેતો હોય છે. એક છે નિર્જીવ કારણ બીજું છે સજીવ કારણ એટલે કે છોડ ઉપર અજૈવિક દબાણ આવે છે.
અજૈવિક દબાણમાં
  • વધુ પડતી ઠંડી
  • જમીનની ખારાશ
  • અપૂરતું પિયત
  • વધુ પડતી ગરમી
  • કેમિકલ ઇન્જરી (વધુ પડતા ખાતરો અને ખોટી દવા )
  • માનવ દ્વારા ઇન્જરી- તૂટેલી ડાળી માંથી રોગ લાગવો

જૈવિક દબાણમાં
  • જીવંત રોગકારકો જેવા કે
  • ફૂગ
  • વાયરસ
  • બેક્ટેરિયા
  • નીમેટોડ
  • જીવાત
આપણે આપણી મરચીમાં જે જંતુનાશક ખોટી અને વધુ તીવ્રતા વાળી છાંટીએ અથવા ક્લોરીન યુક્ત ઉપરથી છાંટવાના સસ્તા ખાતરો નાખીએ તેના લીધે પાંદડા ઉપર સ્કોર્ચિંગ થાય છે લીટા પડે છે પણ તે આપણને દેખાતા નથી. છોડ બોલતો નથી અને આપણને ઉપજ માં મોટું નુકશાન થાય છે. આ બધા છોડના દબાણ છે તેથી છોડ સ્ટ્રેસમાંથી બહાર આવતો નથી પછી જીવન ટકાવવાની મથામણમાંથી બહાર આવે તો વધુ ઉત્પાદન આપેને.

મરચી ને સ્ટ્રેશ અને દબાણો થી બચાવવા એસ્કોફાઇલમ નોટોડ્સ આધારિત સિમ્પ્લેક્સ કે જે કેનેડાની કંપનીનું એકેડિયા સિમ્પ્લેક્સ , ગોલ્ડ સ્ટાર અથવા સોલી ગ્રો  ના નામે આવે છે તેનો ઉપયોગ કરવો અથવા પી એસ એપી નો 150 ગ્રામ પ્રતિ પમ્પ દર દશ દિવસે છંટકાવ કરો વધુ વિગત માટે 9825228866






રોગ ત્રિકોણ એટલે શું ? મરચીના ખેડૂતોએ ખાસ જાણવા જેવું 
આજેજ તમારા દોસ્ત ને શેર કરો 

કૃષિવિજ્ઞાન મેગેઝીન KRUSHI VIGYAN ફેસબુકમાંથી સીધું તમારા મોબાઈલમાં , 
આવું રોજ વાંચવા ફેસબુક લાઈક કરો 




મરચીના ખેડૂતોએ ખાસ જાણવા જેવું 
આજેજ તમારા દોસ્ત ને શેર કરો 

કૃષિવિજ્ઞાન મેગેઝીન KRUSHI VIGYAN ફેસબુકમાંથી સીધું તમારા મોબાઈલમાં , 
આવું રોજ વાંચવા ફેસબુક લાઈક કરો 



વરસાદ પડ્યો એટલે શું થયું ? તમારા પડામાં પાણી ભરાયું , તમારી જમીનમાં પાણી ભરાય છે. એનો મતલબ કે તમારી જમીનનો નીતાર સારો નથી, આવી જમીનમાં મરચીની ખેતી કરાય નહિ. આવતા વર્ષે ધ્યાન રાખજો , જમીન સુધારણા કરો

તમને ખબર છે કે વધુ વરસાદ માં અમુક જમીન મગફળી પીળી પડે છે , કેમ ખબર છે તમને ? એવી જમીન માં મગફળી માં લોહતત્વની ખામી ઉભી થાય છે એટલે આપણે હીરાકશી ને લીંબુ ના ફૂલ છાંટીએ , એવું જ મરચીમાં પણ આયનની ખામી હોય તો થઇ શકે.

આવી જમીનમાં રેઈઝબેડ એટલે કે પાળા બનાવીને મરચીની ખેતી કરવી જોઈએ. પાળાને લીધે આવા વખતે પાણીનો નીતાર સારો મળે. એટલે મૂળને શ્વાસ લેવાની તકલીફ નહિ પડે.પીળી પડે નહિ ,





આપણી જમીનમાં સેન્દ્રીય તત્વોની ખામીને લીધે જમીન ખરાબ થતી જાય છે ત્યારે જમીન સુધારણા અને આપણા પાકના મૂળને મદદ કરે તેવું એક તત્વ વૈજ્ઞાનિકોના ધ્યાનમાં આવ્યું છે અને એ છે હ્યુમિક એસિડ

હ્યુમિક એસિડ એ પરમાણુઓનો એક જૂથ છે જે છોડ ના મૂળ નો વિકાસ કરી છોડના પોષક તત્વો તથા પાણી સંગ્રહ કરવાની ક્ષમતા માં વધારો કરી છોડ ને રોગપ્રતિકાર બનાવવામાં તથા બાહ્ય વાતાવરણ થી રક્ષણ મળે છે. તથા છોડ ને ઉતેજીત કરી ઝડપ થી વિકાસ કરવામાં અને ઉત્પાદન વધારવામાં મદદ કરે છે

થયું એવું કે વરસો પહેલા વધની દવાના બાટલા વેંચતા તેવું આજે બધાં પાસે પોતાની એક બ્રાન્ડની હ્યુમિક છે , ચાઈના થી હ્યુમિક ખુબ આવે છે એટલે સમજીને સારી વિશ્વાસપાત્ર બ્રાન્ડ પસંદ કરવી એટલું ધ્યાન રાખવું

હ્યુમિક સારી વસ્તુ છે તે સાચું પણ ખરીદી સમજીને વાપરો અને જમીનો કાર્બન વધારવા મદદ કરો 



આપણા વિસ્તારમાં યુપીએલ કંપનીની પ્રજ્વલા  વખણાય છે. આ જાતના પરિણામો સુકા મરચા કરવા માટે ખુબ સારા છે. ઉભા ખેતરમાં પણ આ મરચાની જાત ખુબ સારી છે.
જે તમે ફોટા માં જોઈ શકો છો.
તમારી નજીક્માં કોઈએ આ જાત કરી હોઈ તો ખાસ જોવા જજો

વધુ માહિતીમાટે 9825229866





તમે શાકભાજી ઉગાડતા હો તો એક પાક પૂરો થાય પછી તરતજ બીજો પાક કરતા હો તો ચેતી જજો .

સોલેનેસિ વર્ગના શાકભાજી રીંગણ , ટામેટા , મરચી વાળા ખેતરમાં મરચીની ખેતી સારી થતી નથી , એમ તો કપાસ અને મગફળી વાળા પડા માં પણ મરચીની ખેતી સારી થતી નથી ,

તમારા ખેતરમાં કે ખેતરના સેઢે રોગકારક હાજર હોય તો તમારા ખેતરમાં રોગ આવશે એટલે કે નીદામણ દુર કરો, શેઢાપાળા સાફ રાખો, જ્યાં તમે મરચી વાવવાના છો ત્યાં હાલ બીજો પાક ઉભો હોય કે તેના ઝાડિયા, થડ, ડાળખાં પડ્યા હોય તો તેનો સંપૂર્ણ નાશ કરવા પુરા થયેલા પાક ઉપર નોન સિલેક્ટીવ ગ્લાયફોસેટ  નિદાંમણનાશક છાંટીને જુના પાકનો સંપૂર્ણ નાશ કરો ત્યારબાદ જમીન તપાવીને અને ઊંડીખેડ કરીને જ બીજો પાક (મરચી) વાવવી જોઈએ.

જમીન તૈયાર કરતા પહેલા જમીનને રોગકારક સામે સક્ષમ બનાવવા તમે બનાવેલા મરચીના પાળા - રેઝબેડ માં શું શું ઉમેરવું ? તે બરાબર જાણીને ઉમેરો અને હા , રોગકારકનો પ્રવેશ તમારા ખેતરમાં આવે નહિ તે માટે મજુર , ખેત સાધનો , મનુષ્યને પ્રવેશ નિષેધ અથવા સેનેટાઇઝ કરવા પડશે .
Hybrid Chilly Yamuna 904 Seeds, चिली सीड, मिर्च के ...





મરચીની ખેતી કપાસ કરતા પણ સારી ગણાય છે ,  

મરચી ની ખેતી માટે બીજની પસંદગી સારી અને સાચી કરવી પડે , કોઈની દેખાદેખી માં નહિ પણ પોતાની સુઝબુઝ થી બીજ પસંદ કરજો ,

 બીજ પસંદગી કરો ત્યારે તમારી આવડત , તમારી જમીન, તમારી કુનેહ અને મરચી ની ખેતીને તમારો કેટલો સમય આપશો? તેના આધારે બીજ ની પસંદગી કરવી , 


વધુ વિગત માટે તમારી જમીનની માહિતી આપી જાણો કે તમારે ક્યુ બીજ લેવાય ? તમારા મોબાઈલ ને કામે લગાડો 9825229866 , આ વર્ષની મરચીની ખેતીમાં કઈ નવી જાત સારી અને તે જોવા જવા શું કરવું તે પૂછો અને આવતા વર્ષની મરચીની ખેતી બદલી નાખો 


જમીનનો સારો કોઈ સારો ગુણ હોય તો તે છે કે તે પોરસ છે , પોરસ એટલે સાદી રીતે સમજો તો જમીન માં ફુલાવાની ક્ષમતા છે . આ પોરોસિટીના લીધે જમીન ફૂલે છે અને આવું થવાથી જમીનનું નીચેનું હાર્ડપાન પણ ફાટતું હોવાથી આવી તિરાડ પડતી જમીનમાં ખેડ કરવા માટે કલ્ટીવેટરની જરૂર રહેતી નથી, આવી જમીનમાં પાણી પચે છે, ગરમીમાં ફાટે તેવી જમીનને કલે સોઇલ કહે છે ત્યાં હાર્ડપાન તોડવાની જરૂર નથી .

આવી જમીનમાં દર ૩ વર્ષે પાક પૂરો થાય ત્યારે ખેડ્યા વગર છોડી દયો, પાણી આપો ને ફાટવા દયો, અંદરથી ભેજ ઉડશે એટલે ફાટશે , તિરાડો પડશે , આવી જમીનમાં ઊંડા મૂળ વાળા પાકો જેવાકે મરચી, ટામેટી માટે સારી ગણાય, ૩ થી ૪ ઇંચનું પડ તૂટે છે તો તે સારી વાત છે જે જમીનમાં તિરાડ પડતી નથી તેવી એસીડીક જમીનમાં હાર્ડપાન ખાસ સાધનો જેવાકે સબસોઇલર થી હાર્ડપાન તોડવું પડે છે તે આવી ક્લે સોઇલ જમીન  હોય તો સબસોઈલર એક્દાતાવાળું કલ્ટીવેટર ચલાવવાની જરૂર પડતી નથી. 





પાણી વગર ખેતી શક્ય નથી એ તો જાણે આપણને ખબર છે , પણ પાણી કેટલું ? ક્યારે ? કેવીરીતે ? એની આપણને જરાય ખબર નથી અને એ બધું ઇઝરાયેલના ખેડૂતને ખબર છે માપી માપીને આપે કારણ કે તે બધા જાણે છે કે
પાણી કિંમતી છે અને સાથે વધુ પાણી પાકને આપવાથી શું નુકશાન થાય ? અને આપણે રાત્રે પાવર હોય  તો પછી સવાર પડે ત્યારે પાકના મૂળ પાણી માં ડૂબાડૂબા બડબડીયા બોલાવતા હોય , આપણેને પાકને વધુ પાણી આપવાથી થતું ભારે નુકશાનની ખબર જ નથી , બોલો ,

ડ્રિપની કોઈને વાત કરો તો સફળતાના લાખ અનુભવ સાંભળ્યા હોય  તો પણ બહાના કાઢે  ઉંદરડા નું ? કે ખિસ્કોલા નું ? કે અમારી જમીન માં રેડ પાવું પડે એવું બહાનું કાઢી ને વધુ ઉત્પાદનનો રસ્તો અપનાવે નહિ ,



મરચી ના પાક માં ભેજ જોઈએ છે , પિયત નહિ એટલામાં સમજજો , રોગ સામે લડવા કરતા પાણી નું નિયમન સારું છે, જે આજે આપણને સમજાય જાય તો સારું છે પાણી વગર આજે આપણે આકાશ સામે જોઈ રહ્યા છીએ , આ પરિસ્થિતિ કદાચ આપણ ને સમજાવવા આવી હોય , જેટલા  સામુહિક રીતે વહેલા સમજીશું એટલું ફાયદામાં 


જરુરી પાણી એટલે છોડની આવશ્યકતા , તમારી જમીનની ઉપલી સપાટીનો ભેજના આધારે પાણી આપો તો છોડ પ્રકાશ સંશ્લેષણની પ્રક્રિયા કરશે તો વધુ ખોરાક મરચીના પાંદડા બનાવશે તો ઉપજ વધશે , પાણી નું સંચાલન વાડીના માલિક તરીકે તમારા હસ્તક રાખો , ભાગીયાને નહિ , પાણી આપવાનો સમય ઘડિયાળ ના કાંટે નક્કી કરો , આવું કરશો તો તમને ત્રણ લાભ થશે પાણી બચશે , રોગ જીવાત ઓછા આવશે , ખાતર તમે આપ્યું છે તે મૂળ પ્રદેશમાંથી નીચે નહિ જાય ને છોડ લઇ લેશે તો ઉત્પાદન વધશે , બાકી આટલું વાંચ્યા પછી તમે આવતા વર્ષે મરચીની ખેતીમાં પાળા ના કરો , મ્લચીંગ ના કરો ને ડ્રિપ ના વસાવો તો પછી રોગ જીવાત અને ઉત્પાદનની ફરિયાદ કરતા નહિ ....


કોઈ વાત સારી લાગે તો આપણે ગમ્યું એમ બીજાને કહીયે તો તે  વાત કુટુંબમાં પણ સારી છે 
શું તમને   આ મરચી અને લીંબુની  વૈજ્ઞાનિક માહિતી  તમને ગમે છે ?  તો ક્યારેક 9825229966 ઉપર પ્રતિભાવ આપશો તો ગમશે , 









મરચાના ફળ ફિક્કા પાડવા નું કારણ : 


  • થ્રીપ્સ, કથીરી અને વાઈરસનો પ્રકોપ

  • નબળું ફલીનીકરણ 




પાનની કોર આ રીતે પીળી પડી હોય તો આ લક્ષણ કોઈ જીવત ને લીધે નથી આ લક્ષણ પોટાશ ની ખામી બતાવે છે  ટમેટામાં ૧૩-૦-૪૫ ખાતર પંપે ૧૦૦ ગ્રામ નાખીને ઘાટો છંટકાવ કરવો તો સારું પરિણામ મળશે 









મરચીનો ઓછો વિકાસ થવાનું કારણ : 

  • ઘાટું વાવેતર, ઓછો સૂર્ય પ્રકાશ, 
  • નબળી જમીન
  • નીચું તાપમાન
  • અમુક જાત ધીરે વધે છે તે કારણ 







મરચીના છોડનું પડી જવાનું કારણ : 

  • વધુ પડતું પિયત 
  • ઓછા વિકસિત મૂળ 
  • છોડને અપૂરતો સપોર્ટ - ટેકો







મરચીના પાન ઉપર ઘસરકા છે  અથવા પણ લાંબા થઇ જવા 

  • સૂર્યતાપની ગરમી
  • બાયો દવાની દાઝ, વધુ પડતી દવાનો ડોઝ, 
  • ક્લોરીનવાળા ખાતરોનો છંટકાવ. ઉપરથી છાંટવા ના ખાતરો ક્લોરીન મુક્ત ખરીદો 


મરચીના કૂકડ જેવા પાન થવાનું  વિવિધ કારણ : 

  • મોલો, થ્રીપ્સ, કથીરીનો ઉપદ્રવ
  • સફેદમાખી કે થ્રીપ્સને લીધે વાયરસનો એટેક 







એક ખેડૂત તરીકે જયારે મરચીની વૈજ્ઞાનિક ખેતી કરી  હોઈ તો ખેતરની વાત ટેલિગ્રામ ચેનલ સાથે જોડાયેલા રહેજો અને મિત્રોને પણ જોડજો , એક બે કૃષિ સલાહકાર નો સંપર્ક પણ જાળવી રાખો , એગ્રો ઇનપુટ જંતુનાશક અને ખાતરો વેંચતા સારા પ્રામાણિક વેપારી સાથે દોસ્તી કરી રાખજો ,  મરચીની  ખેતી રેઈઝબેડ એટલે કે પાળા ઉપર ને મ્લચીંગ અને ડ્રિપ સાથે કરવી સલાહ ભરેલી છે .  આ વર્ષની ખેતી માટે જરૂરી સિલ્ક મેળ કરી રાખજો તો સરવાળે રોકડેથી તમને જોઈએ તે ઇનપુટ્સ  અને કેમિકલ ખરીદી શકશો. 

આપણામાં ને આપણામાંથી શીખવું તે ખુબ સારી વાત છે.


ગયા વર્ષે મરચીની ખેતીમાં શું ભૂલ કરી ?? આ વર્ષની મરચીના સારા ભાવ ને લીધે આપણા માટે સારું છે પણ આપણી જે ભૂલો રહી ગઈ તેની યાદી અત્યારે કરવાનો સમય છે

આવતા વર્ષે હું શું કરું તો મારી મરચી સારી થાય તેવું વિચારો,
બીજ પસંદગી માટે તમારી આવડત, તમારી ખેતી, તમારી જમીન , પાક ફેરબદલી , નવી ટેક્નોલોજી ગ્રો કવર , મ્લચીંગ , ડ્રિપ , ફેરોમોન ટ્રેપ અને બીજની પસંદગી, નવી જાતના પરિણામો, નવી જાતના અખતરા ખાસ કરો,

અમેઝ અથવા સેફાયર -936, ઓજસ , મહિકો 456, મહિકો નવતેજ વીએનઆર-277 વગેરે વધુ માહિતી માટે વોટ્સએપ ગ્રુપમાં જોડાવા 9825229966 ઉપર મરચી અથવા ચીલી લખીને જોડાવ 

આ વખતે પાનના ટપકા , વરસાદને લીધે એન્થ્રેક્નોઝ (લાલ મરચાનો રોગ) અમુક ખેડૂતોઓ કેમ કાબુમાં લઇ શકયા તે જાણો ,

મરચા ઉતારવામાં કેટલી ભૂલ, વાવણીની ભૂલ, ખાતર આપવામાં ઘટ્ટ, ફૂગનાશક અને જંતુનાશકની ખોટી ખરીદી કેટલી કરી હતી કે જેનાથી કાઈ વળ્યું ન હતું ! આપણી જાણકારી વધારવી પડશે.

આપણેજ આપણું મૂલ્યાંકન કરવું પડશે


ખેતરની વાત ટેલિગ્રામ ચેનલ તમને આવતા વર્ષની મરચીની ખેતી માટે વાતો કરશે રોજ અમારો બ્લોગ વાંચતા રહેશો





1100 થી વધુ ખેડૂતો મરચીની પાઠશાળામાં જોડાય
ગયા , તમારા મિત્રોને કહો જલ્દી જોડાય જાય , રોજ રજુ થશે મરચીના વધુ ઉત્પાદન લેવાની ચાવીઓ 

મરચીની ખેતી કરતા એ 1100  ખેડૂતોને મરચીની ખેતીની ખુબજ ઉપયોગી માહિતી મેળવીને આ વર્ષની ખેતી બદલી નાખવી છે 

સાચી માહિતી તમે બીજાને પહોંચાડીને જીતો અને જિતાડો કરજો ગયા વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ આપણી ચેનલના મિત્રો ગામ ટોચ ઉત્પાદન લઈને સફળ થઈશુ 

આપણી મરચી , કપાસ , બાગાયત અને શાકભાજી માંથી આપણે સારી આવક થાય તે માટે અમોએ આપણા સ્માર્ટ કૃષિ મિત્ર ક્લબ માટેની આ ટેલિગ્રામ ચેનલનો આટલો સારો ઉપયોગ ખેડૂત મિત્રો કરે છે તે અમારા માટે આનંદની વાત છે , આભાર મિત્રો.


સૌથી સારી વાત એ છે કે આ માહિતી તમે તમારા પુરતી સીમિત નહિ રાખતા અને આસપાસ બીજાને પણ ફોરવર્ડ કરી મદદ કરજો અને તમારા મિત્રોની ખેતીમાં પણ બદલાવ લાવવા પ્રયત્ન કરજો

ચાલો આપણે સાથે મળીને સાચી માહિતી બીજા પાંચ મિત્રોને આપીને તેની ખેતીમાં પણ બદલાવ લાવીએ


મરચીની ખેતી કે કોઈ પણ ખેતી સારી કરી રૂપિયા કમાવા હોય
તો એક વાત ખાસ કરો

તમારા ગામના મરચી ઉગાડતા ખેડૂતોની એક ટુકડી બનાવો

🌿 ફરતા ફરતા દર શુક્રવારે સાંજે કોઈપણ એકની વાડીએ મળો
🌿 મિત્રોના પાકનું અવલોકન કરો અથવા ચર્ચા કરો ,
🌿 રોગ , જીવાત વિશે ચર્ચા કરો ,
🌿 બઝારમાં નવું શું આવ્યું? , કઈ નવી દવા આવી અને પરિણામ કોને સારા મળ્યા ?
🌿કઈ બાયોએ કેમિકલ ઇન્જરી કરી પાનને નુકશાન કર્યું ?
🌿 તમારા ખેતરના સારા પરિણામની વાત એક બીજાને કહો અને બધા સમૃદ્ધ બનો

એક બીજાના સહકારથી વધારાના ખોટા ખર્ચ માંથી બચી જશો


આપણી ચેનલનો ઉદેશ આપણી ઉપજ વધારવાનો છે ,

આપણી મરચીની ક્વાલિટી સારી હશે તો આ વર્ષની જેમ મરચાંના ઊંચા ભાવ લેતા આપણને કોઈ રોકી શકે નહિ


યાદ રાખો આપણો મૂળ મંત્ર છે

જીતો અને જિતાડો - એકલા સફળ નથી થવું.
મારો મિત્ર પણ સફળ થવો જોઈએ.
કોઈ નું કોઈ લઇ જતું નથી. 
વિના સંકોચે પોતાની પાસે રહેલી સારી વાત બીજાને  પણ કહો.
મોબાઇલના ઉપયોગ દ્વારા ખેતીની માહિતી મેળવતા રહો. 
ખેતરની વાત મરચીની પાઠશાળા માં જોડાયેલા રહો 



આપણી ' ખેતરની વાત' ટેલિગ્રામ ચેનલના 1200 થી વધારે મરચીની આધુનિક ટેક્નોલોજિકલ  ખેતી કરતા મિત્રોને સાન્તાકલોઝની 

નવ વર્ષ 2022ની શુભેચ્છા....







જમીન અને પાણી મહત્વ સમજો  ? મરચીના ખેડૂતોએ ખાસ જાણવા જેવું 
આજેજ તમારા દોસ્ત ને શેર કરો 

કૃષિવિજ્ઞાન મેગેઝીન KRUSHI VIGYAN ફેસબુકમાંથી સીધું તમારા મોબાઈલમાં , 
આવું રોજ વાંચવા ફેસબુક લાઈક કરો 
🤑 Chilli Farming & Cultivation Process,Profit With Business Plan 2018



મરચી ની ખેતી માં ખાતર કેટલું જોઈએ ? એક સાવ સરળ દાખલો આપું આવું તમને કોઈ કહેશે નહિ , તમે મરચી વાવી ને પહેલી વીણી આવી તમે 10 મણ લીલા મરચા લઇ ને યાર્ડ માં ગયા , તમે શું વેચ્યું ? તમે કહેશો મેં 10 મણ મરચા વહેંચ્યા , પણ હું કહું છું કે તમે 10 મણ મરચા નહિ 10 મણ મરચા પકાવવા વપરાયેલા એન પી કે , નાઇટ્રોજન ,ફોસ્ફોરસ ,પોટાશ અને સૂક્ષ્મ તત્વો જે તમારી જમીન માં હતા તે ઓછા થયા તે તમે યાર્ડ માં વેચવા ગયા

યાદ રાખો આપણી ઉપજ એ વિવિધ પોષક તત્વો ને કારણે પેદા થયેલું ઉત્ત્પન છે , જેટલું પેદા કરવું હશે એટલું નાખવું પડશે, મરચી ની ખેતી માં ખાતર ને તમારો સાથી સમજજો , ખાતર નાખવાનું પ્રમાણ , ક્યારે, કેટલું , કોની સાથે ક્યુ તત્વ નહિ તે જાણી રાખો પણ ખાતર વગર ની ખેતી મરચા ની ખેતી શક્ય નથી , એટલે તમે એમ નહિ સમજતા મરચી ની ખેતી માં પહેલાથીજ ખાતર આપી દેવું , જેવડું બાળક એટલો ખોરાક, નાના બાળક ને 4 વાટકા દૂધપાક પીવડાવો તો ?


ખાતર કેટલું , ક્યારે , કેવીરીતે આપવું તેની વાતો કરતા રહીશુ સારું લાગે તો જોડાયેલા રહેજો
મારો બ્લોગ વાંચજો ને વંચાવજો , આપણે જીતો ને જીતાડવા ની પ્રક્રિયામાં છીએ , જ્ઞાન વહેંચવા થી વધે







 મરચીના ખેડૂતોએ ખાસ જાણવા જેવું 
આજેજ તમારા દોસ્ત ને શેર કરો 

કૃષિવિજ્ઞાન મેગેઝીન KRUSHI VIGYAN ફેસબુકમાંથી સીધું તમારા મોબાઈલમાં , 
આવું રોજ વાંચવા ફેસબુક લાઈક કરો 

Eમેગેઝીન 






મરચીના ખેડૂતોએ ખાસ જાણવા જેવું 
આજેજ તમારા દોસ્ત ને શેર કરો 

કૃષિવિજ્ઞાન મેગેઝીન KRUSHI VIGYAN ફેસબુકમાંથી સીધું તમારા મોબાઈલમાં , 
આવું રોજ વાંચવા ફેસબુક લાઈક કરો 



Estimating the Water Requirements of Crops




અત્યારે વરસાદ નથી ત્યારે ડ્રિપ છે તે મિત્રો મરચીમાં ઉમર પ્રમાણે મરચીમાં પાણી વધુ આપવું પડે, ઉમર પ્રમાણે ક્રોપ ફેક્ટર બદલે, દા.ત. મરચી ફૂલે ફાલે છે અને મરચીનો વાસ્પિકરણ ક્રોપ ફેક્ટર ૧ છે તો જેટલું બાષ્પીભવન છે એટલું પાણી આપવું જરૂરી,

જો એક એકરની મરચી હોય તો ૨૦,૦૦૦ લીટર પાણી આપવું જરૂરી જેટલો વધુ ફાલ તેટલું પાણી વધારવું પણ જરૂરી.

ડ્રીપ થી પાણીનું ચોક્કસ વૈજ્ઞાનિક ધોરણે નક્કી કરી શકાય જે લાભ ખુલ્લા પાણી માં મળતો નથી , એટલે તો હું વારંવાર કહું છુ કે ડ્રિપ વસાવો....

ખુલ્લા પાણી માં કાળજી ન લઇને રેડ પાણી એટલે કે ખુલ્લું પાણી વધુ અપાય જાય તો રોગ-જીવાત નો ઉપદ્રવ પણ વધે અને મહામૂલું પાણી બગાડે એટલે ઉપજ ઉપર તમારું ધ્યાન હોય તો વૈજ્ઞાનિક અભિગમ કેળવો, સારા મિત્રો રાખો, મારો બ્લોગ વાંચો, ડ્રિપ વસાવો , નકામા ગ્રુપ માંથી નીકળી જાવ અને વૈજ્ઞાનિક અભિગમ કેળવો




યાદ રાખો મરચીમા ફળનૂ બંધાવું વાતાવરણને તાપમાનને આધારિત છે

તમે થર્મોમીટર વસાવ્યું ? જોતા આવડી ગયું ? હા, તો મરચી ની ખેતી ના લાયક છો .

જો રાત્રિનું તાપમાન મિનિમમ ૨૮ થી ૩૦° સે થી ઉપર થયું તો મરચીના ફુલ માં રહેલી પરાગરજ સ્ટરાઇલ થઇ જશે.
તેથી ફાલ લાગતો નથી. તે ફૂલ ને ખરી જવાનું

( તમે દોડતાનહી દવા લેવા તમને એન એ એ આપશે પણ આવા તાપમાને તે કઈ તમારી મરચી માં ઉપયોગી નહિ થાય)

પરંતુ

જે દિવસથી રાત્રીનું (મિનિમમ તાપમાન) ૨૮ થી ૩૦° સે થી નીચું ગયું ફરી ફાલ લાગવાનું શરૂ થશે.

વેપારીના કહેવાથી કોઇ કેમિકલ છાંટી ખર્ચ વધારતા નહીં,

હા , પોષક તત્વોની ખામીના લીધે ફાલ ખરણ થતું હોઈ તો તેની પૂરતી કરો PSAP નો છંટકાવ શરુ રાખજો અને વજનદાર માલ પેદા કરજો




ખેડૂત તરીકે હવામાન એટલે તાપમાન, ઠંડી, પવન, ભેજ, વરસાદ, પાણીની અછત વગેરેના સંદર્ભે સમજવું જોઈએ.

આ બધું ટેકનિકલ અને વધુ વૈજ્ઞાનિક ન થાય તે રીતે ફરી એકવાર સમજાવું તો દા.ત. વરસાદ પડયો છે, પડામાં પાણી ભરાયા છે, પછી તડકો તીવ્ર નીકળે છે ત્યારે શું થશે?

રોગ આવવાની શક્યતા વધી જશે. પરિપક્વ ફળ અને ફૂલ પાટલામાં ખરી પડશે. પાણીના નિકાલના અભાવે તમારી જમીનનો પી.એચ અને જમીન ભસ્મીક છે કે અમ્લીય તે છોડ પર નુકસાન દેખાડશે.

પોષક તત્વો આવા બધું ભેજવાળા મૂળ પ્રદેશ ને લીધે છોડ ઉપાડશે નહીં ઉપરથી કોઈ દવા છાંટશો તેનું પ્રમાણ યોગ્ય નહીં હોય તો નુકસાન પણ કરશે કારણ છોડ સ્વયં નબળો છે, યાદ રાખો છોડ ને તણાવમાંથી પહેલા કાઢવો પડે



તેવી જ રીતે બીજી પરિસ્થિતિમાં હવામાન કેવી રીતે નુકસાન કરે ? તે જોઈએ .

દાખલા તરીકે સાવ ઓછો વરસાદ છે ગરમી છે વાતાવરણમાં થોડો ભેજ છે છોડમાંથી ગરમીના લીધે વધુ ઉત્સવેદન વાસ્પિકરણ થાશે છોડને પાણી આપવું આવશ્યક છે પણ પાણી નથી અપાતું તો......?

છોડનો વિકાસ અટકશે પણ સાથે સાથે આવા વાતાવરણમાં જીવાતો ચૂસીયાનો એટેક વધશે તમે દવા છાંટવામાં પાણીનું પ્રમાણ ઓછું રાખશો તો ઔર નુકસાન થશે મૂળ પાણી તરસે છે તેથી તે જીવન ટકાવવા તંતુમૂળ ફેલાવશે એવા સમયે તમે પાણી હોય તો છોડ બચશે નહીંતર છોડ પોતાનામાં વિકૃતિ લાવી દેશે......


છોડ પણ જીવંત છે તેને આજુ બાજુના આઘાતો માંથી બચાવવો તે ખેડૂત તરીકે નું કામ છે , જો બચાવીએ તો છોડ ઉપજ આપવા તૈયાર છે પણ પોતેજ આઘાત માં છે ફળ ને શક્તિ આપે કે પોતે ટકી રહે ....







ખેતર માં ઊભા પાક પર છટકાવ કરી શકાય છે. સામાન્ય રીતે ઘન સ્વરૂપ માં હોય છે તેને પ્રવાહી માં ઓગાળી વાપરી શકાય છે. (ઘટ્ટ પ્રવાહી હોવાને લીધે પમ્પ ની નળી બ્લોક થવાની તકલીફ રહે છે.)
ખેતર માં પાવડર સ્વરૂપ માં ખાતર સાથે ભેળવી જમીન તૈયાર કરતી વખતે આપી શકાય .
બીજ ને પટ આપી ને પણ વાપરી શકાય છે
છોડ ના મૂળ પર સીધું પણ આપી શકાય છે.











જમીનમાં હ્યુમિક એસિડ શા માટે ઉમેરવાની જરૂર છે?

દુર્ભાગ્યે, ઘણી માનવીય પ્રવૃત્તિઓ જમીનને બદતર અને પ્રદૂષિત કરી છે, જમીનની ઇકોસિસ્ટમ્સ (કાર્બનિક પદાર્થ) ને ઓછી કરે છે અને કેટલીક જમીનને આપણા પર્યાવરણ અને માનવ સ્વાસ્થ્ય માટે નુકસાનકારક બનાવે છે. ધોવાણ એ જમીનના અધોગતિના સૌથી મોટા કારણોમાંનો એક છે, કારણ કે આવશ્યક ટોચની જમીન તેને બદલી શકાય તેના કરતા વધુ દરે ગુમાવવામાં આવે છે.



અકાર્બનિક ખાતરોનો સતત ઉપયોગ, વાર્ષિક ઊંડી ખેડ સાથે મળીને જમીનની ભેજવાળી સામગ્રીને ઘટાડી રહી છે. માટીને પુનર્સ્થાપિત કરવા માટે, કાર્બનિક પદાર્થોને બદલવો આવશ્યક છે. અને ક્ષતિગ્રસ્ત હ્યુમસને બાહ્ય સ્રોતથી બદલવું આવશ્યક છે, કારણ કે કુદરતી વિકાસમાં ઘણા વર્ષો લાગે છે.


હ્યુમસની તંદુરસ્ત માત્રા વિના, જમીનની જૈવિક પ્રવૃત્તિ અને તેના પર નિર્ભર છોડ ના પોષક તત્વો નો ઘટાડો થાય છે. તંદુરસ્ત જમીનમાં 2-6% રેન્જમાં કાર્બનિક પદાર્થ હોય છે. પરંતુ ઘણા ખેતી વાતાવરણમાં માટીનો ઉપયોગ નીચા સ્તરે કાર્બનિક પદાર્થો સાથે થાય છે. જે અપડી જમીન મા વર્ષો પહેલા જે હ્મુમસ તત્વ રહેલું હતું તેને પુનઃ પ્રસ્થાપિત કરવા માટે હ્મુમિક એસિડ ખૂબ જ ઉપયોગી છે.


એક દાખલા સાથે સમજીએ આપણું ખેતર ખુલ્લા આકાશ નીચે છે જ્યાં સુરજ ની ગરમી છે, પવનની ઝડપ છે, આપણા છોડ જીવંત છે તેનું શ્વસન છે આમ વરસાદ થી પડેલું પાણી હોય કે વાતાવરણમાં રહેલો ભેજ કે આપણે આપેલું પાણી, તાપમાન, પવનના લીધે કે છોડના શ્વસન (રેસ્પીરેશન) ને લીધે જેટલું ઉડે તે આંક ને બાષ્પીભવન આંક કહે છે.


દા.ત. વરસાદ નથી તમે એક થાળીમાં ૧ લીટર પાણી ૨૪ કલાક સુધી મુકો તો પાણી ઘટે કે એમને એમ રહે ?

આ જે ઘટાડો ૨૪ કલાકમાં થાય તે મીલીમીટરમાં માપવામાં આવે છે. આ એવી જ રીતે છોડમાંથી પણ પાણી ઉડે તેને ઇવોપોટ્રાન્સ્પિરેશન કહેવાય.

જેમ ઘાટું વાવેતર તેમ વધુ બાષ્પીકરણ થાય , પાનની ચીકાશ, જાડાઈ પણ તેના ઉપર અસર કરે , ૧ એકર રજકામાંથી વધુ પાણી ઉડે, થોર માંથી ઓછું ઉડે, થોરને ક્યા પાણી જોઈએ પણ રજકો લંઘાય જાય.


ટૂંકમાં જેટલું ઉડે તેટલું પાણી આપવું પડે, વધુ નહિ કે થોડું નહિ, આ ફક્ત ડ્રીપ દ્વારા શક્ય બને.

આ વાસ્પિકરણના આકડા તમારા નજીકના વેધર સ્ટેશન દા.ત. તરઘડીયાથી મળી શકે. બાષ્પીભવન રેઈટના આધારે ક્રોપ ફેક્ટરની આ વાત છે.

ઇઝરાયેલ અને આપણામાં આટલો ફેર છે તે ખેતી વિજ્ઞાનને સમજીને નિયમ આધારિત ખેતી કરે છે
આપણે રાત્રે મોટર ચાલુ કરી તે કરી........

હ્યુમિક એસિડના ફાયદા શું છે?

આરોગ્યપ્રદ છોડ અને વધુ પાકની ઉપજ માટે હ્યુમિક એસિડનો ઉપયોગ થાય છે.

છોડ ની અંદર પોષક તત્વોનું પ્રમાણ વધારે છે

જમીનમાં જળ-સંગ્રહ કરવાની ક્ષમતામાં વધારો કરે છે.

જમીનની એકંદર રચનાને સુધારે છે.

માઇક્રોબાયલ એટ્લે કે સુક્ષ્મ્તત્વ ની પ્રવૃત્તિને ઉત્તેજિત કરે છે

જમીનના પીએચ નિયમન કરે છે.

જમીનમાંથી ચેલેટ્સ.આયર્નનો વપરાશ વધારીને આયર્ન ક્લોરોસિસની ઉણપ ને દૂર કરવામાં મદદ કરે છે

વનસ્પતિના આરોગ્યને સુધારે છે, છોડની રોગ પ્રતિકારક શક્તિ માં વધારો થાય છે.

મૂળ વૃદ્ધિને ઉત્તેજિત કરે છે, જે પાકની માત્રામાં વધારો કરે છે જેથી કરીને સામાન્ય છોડ કરતાં જડપથી વિકસિત થાય છે. અંકુરણ પણ વધે છે


બાયોક્યુલમ કેવી રીતે વાપરશો? છાણ અને વાડીના કચરાને સેડવવા ઝડપી અને વધુ તાકાત વાળું ખાતર બનાવવા જેમ જેમ કચરાનો ઢગલો થતો જાય તેમ બાયોક્યુલમને પાણીમાં અથવા છાણની રબડી કરી કચરા ના ઢગલા ઉપર છાંટતા રહો.


ઝડપી અને સારું ખાતર બનાવવાના ધ્યાનમાં રાખવાના મુદ્દાઓ ક્યા?
• કુચાના જેટલા નાના ટુકડા હોય તેટલું જલ્દી સડી જાય.
• બને ત્યાં સુધી છાંયો હોય તો સારું
• જો તમે બે વાર ઢગલાનો પાવડાથી કે મોટો ઢગલો હોય તો ટ્રેક્ટર કે જેસીબી થી ખાંપ મારતા રહો કે
ફેરવી નાખતા રહો તો વધુ ઝડપી ખાતર લગભગ ૧ મહિનામાં બની જાય.


બેકટેરીયાને ખોરાક શું જોઈએ
બેક્ટેરિયા ને હવા અને ભેજ જોઈએ અને ખોરાક સ્વરૂપે આ કચરો તો છે જ, હવા પણ તેને મળી જાય
પણ ભેજ માટે પાણી તેમાં નાખી ભીનું રાખતા રહો જેથી ઝડપી સડવાની પ્રક્રિયા થાય.

નિંદામણ ના બીજ પણ બળી જશે તે ફાયદો
આ રીતે તૈયાર કરેલ ખાતરમાં નિંદામણના બી બળી જતા હોવાથી આ ખાતર વાપરવાથી ખડ થતું નથી.
તમારા કોઈ પણ ખેતરનાં કુચામાંથી હવે આવું સ્ટ્રોંગ ખાતર જાતે બનાવતા જ શીખો અને
તમારી જમીન ની તંદુરસ્તી સુધારી ખેતીનું ઉત્પાદન અને આવક વધારો.


બાયોક્યુલમ એટલે :
આ દેખાય નહિ તેવા બેક્ટરિયા ભગવાને ખેડૂતો માટે ફ્રીમાં આપેલા વગર પૈસાના દાડિયા છે. તેને ઓળખો અને તમારી વાડી માં તેને કામે લગાડો. આ વગર પૈસાના દાડિયા એટલે બાયોક્યુલમ.

છાણ અને વાડીના કચરાને સેડવી ઝડપી અને વધુ તાકાતવાળું ખાતર બનાવવા વપરાતા એરોબિક બેક્ટરિયા એટલે એક્સેલ કંપનીનું બાયોક્યુલમ. તમારી નજીકના ડિલરને પૂછો
FILTER MAINTENACE GUIDE - YouTube


તમે હજુ તમારા ખેતર માં ડ્રિપ વસાવ્યું નથી ? બહુ કહેવાય ? ડ્રિપ વગર મરચીની ખેતી કરો છો તે જાણી આશ્ચર્ય થયું , ફેર્ટીગેસન વગર ખેતી માંથી ઉપજ કેમ મેળવશો , રોગો વધુ આવશે , નિંદામણ થશે વગેરે


તમારા પ્રશ્ન ના જવાબ માં પૂછવાનું કે શું તમારી જમીન પહેલેથીજ આવી છે ? તમારા દાદા ને પૂછજો કે હે દાદા આપડી જમીન પહેલાથીજ ખારાશ વાળું ખેતર છે ? જો તે ના પાડે તો તમારે વિચારવાનું છે આપડે શું ભૂલ કરી ?

ઊંડા બોર કર્યાં ને નબળા પાણી નો પિયત માટે ઉપયોગ કર્યો ? ?

ખેતર માં બહાર થી માટી કે ટાશ નાખી ને તમારી બાપદાદા એ કેળવેલી જમીન માં તમે જોયા કારાવ્યા વગર બહાર ની નઠારી માટી ની સાથે સોડિયમ અને કેલ્શ્યિમ નો સામે થી ઉમેરો નથી કર્યો ને ? ?


વધારે પડતા રાસાયણિક ખતરો નાખ્યા ? કે દર વર્ષે સેન્દ્રીય ખતરો નો વપરાશ ઓછો કરતા ગયા ? યાદ રાખો કે પાણી નો ટીડીએસ સારો ના હોઈ તો છોડ સારી રીતે પોષક તત્વો લઇ શકતો નથી એટલે મરચીની ખેતી માટે મીઠું અને કુવાનું પાણી માફક આવે છે .

ખારાશ વાળા પાણીમાં મરચી નું ૫૦ ટકા જેટલુ ઉત્પાદન ઘટે છે તમે સેન્દ્રીય ખાતર નો વધુ ઉપયોગ કરો, તમારી જમીન માં જીપ્સમ નાખો અને આવતા વર્ષે મરચી ને બદલે બીજો પાક કરો ને પહેલાં જમીન સુધારણા કરો.

ડ્રિપ પદ્દતિ નો ઉપયોગ કરો , આ વર્ષે કુવા નું પાણી સારું થાય માટે વરસાદ નું પાણી ઉતારો , તમારી નજીક ના વિસ્તાર માં ચેક ડેમ બનાવો, જમીન એ ખેતી નો આધાર છે તેને સાચવો
Newer Posts Older Posts Home

મરચીના શ્રેષ્ઠ બિયારણો

નીચે આપેલ ઈમેજ ઉપર ક્લિક કરો..

HTML tutorial

Advertisement



સ્ક્વેર એડ - 500/- 1 month

વાયરસ

નિષ્ણાંતનું માર્ગદર્શન

રોગ

POPULAR POSTS

  • મરચીનો ફ્યુઝેરીયમ સુકારો
  • મરચીની ખેતીમાં આવતા કૂકડને અટકાવવા કેમ પહેલા જાગવું પડે ?
  • પ્રોફેનોફોસ નામની દવા સાથે કઈ દવા ભૂલથી પણ ના ભેળવાય ?
  • મરચીના પાંદડા પીળા થવાનું શું કારણ ?
  • લીફકર્લ વાયરસ
  • મરચીના પાક માં થતી કેમિકલ ઇન્જરી એટલે શું ? સાચી દવા પસંદ કરતા શીખો
  • હ્યુમિક એસિડ શું છે ? કાળુ સોનું કેમ કહે છે ? 1
  • થ્રિપ્સના ઈંડા મારવા બજારમાં આંતર પ્રવાહી - ટ્રાન્સ્લેમીનિયર દવાઓ કઈ ગણાય ?
  • મરચીની થ્રીપ્સ
  • મરચીમાં આવતો બીજો વાયરસ ચીલી વેઈનલ મોટેલ વાયરસ (CVMC) ના લક્ષણો મરચીમાં કેમ ઓળખવા ? નિયંત્રણ શક્ય છે ?
Powered by Blogger.

Powered by



Photo courtesy : google Image
Thank you courtesy Mr. Vimal Chavda - Mr. Devaraju
Disclaimer: Any use of the information given here is made at the reader’s sole risk. there is no warranty whatsoever for "Error Free" data, nor does it warranty the results that may be obtained from use of the provided data, or as to the accuracy, reliability or content of any information provided here. In no event will or our employees not liable for any damage or punitive damages arising out of the use of or inability to use the data included.

ખાસ નોંધ


• ખાસ નોંધઃ જે શાકભાજી કે ફૂલછોડ ( પાક ) આંગણે વાવેતર કરવાના હો તેના વિશે અંત થી ઈતિ જાણો • દરેક પાક પુરો થયા પછી તેના ઝડીયાનો સંપૂર્ણનાં કરશો માટીમાં રહી ન જાય તે જોશો જેથી નુકશાનકારક જમીનજન્ય ફુગના રોગો અને જીવાત હવે પછી વાવનાર છોડમાં ઓછું નુકશાન કરે. -રાતની ઠંડી અને દીવસની ગરમીના તાપમાનમાં ૧૫ ડીગ્રીનો ફેરફાર હોય તો રોગ-જીવાત આવવાની શક્યતા વધે છે. રોગ જીવાત છોડમાં કેવા વાતાવરણના બદલાવથી લાગે છે તે અગાઉથી સમજીને વાવો . • રોગ લાગ્યા પછી નુકશાન દેખાય ત્યારે ઘણું મોડું થઈ ગયું હોય છે. રોજ તમારા મોબાઈલમાં આગલા દિવસનું તાપમાન ચકાસતા રહો. પાક ઉત્પાદનનો આધાર માટી, હવામાન, તાપમાન, હવાનું દબાણ-પવનની ગતી, માટીની ફળદ્રુપતા, નિયમિત પાણી અને પોષણ જેવા અનેક અનેક પરિબળોને આધારે શુન્યથી મહત્તમ સુધી ઉત્પાદન મળી શકે, કિચન ગાર્ડનિંગ એટલે કુદરત ને સમજીને માવજત . ઉત્તમ દેશી બીજ એ સારા ફળો આપે છે. દેશી બીજ ઉત્તમ ક્વોલીટીનું અને વિશ્વાસપાત્ર સ્થળેથી લેવાનો આગ્રહ રાખો. • એગ્રોનોમિસ્ટ નો સંપર્ક માટે તેમના નંબર 9825229966 તમારા મોબાઈલમાં સાચવો. કિચન ગાર્ડનીંગ માટેની માહિતી તમારા મોબાઈલમાં મેળવવા માટે અમારા રાજકોટ કિચન ગાર્ડનીંગ કોમ્યુનીટીના સોશિયલમીડિયા ગાર્ડનિંગ RKGC વોટ્સએપ ગ્રુપમાં જોડાયેલા રહો અને નિયમિત માહિતી વાંચતા રહો. માટીની ફળદ્રુપતા જાળવી રાખવા સેન્દ્રીય તત્વો માટીમાં ઉમેરો. જીવામૃત, વર્મીકમ્પોસ્ટ અને સ્પૂન સપ્લિમેન્ટ દર મહિને પાણી સાથે આપો . અહિં આપવામાં આવતી માહિતી સ્થળ, વાતાવરણ અને માવજતના આધારે ફેરફાર થઈ શકે છે . www.growdesi.in powerd by RKGC and patelagroseed

Followers

Designed by OddThemes | Distributed by Gooyaabi Templates